Zbigniew Jasiński – poeta-tułacz, najwybitniejszy liryk Powstania Warszawskiego, w jakiś szczególny sposób symbolizuje trudny polski los ostatnich dwóch stuleci. Zapomniany bojownik o sprawę, emigrant pochowany na dalekiej obcej ziemi. O takich polskich pogrzebach pisał już dawno temu Juliusz Słowacki:

Ale Ty, Boże! który z wysokości Strzały Twe rzucasz na kraju obrońce, Błagamy Ciebie przez tę garstkę kości, Zapal przynajmniej na śmierć naszą – słońce! Niechaj dzień wyjdzie z jasnej niebios bramy, Niechaj nas przecie widzą – gdy konamy!

Grzegorz Bytnar (Andrzej Romanowski)

Zbigniew Jasiński

Zbigniew Jasiński, ps., krypt. Zbigniew Rawicz; Zbigniew Rudy, Rudy, (z.j.); Z. J., Jerzy Świrski (1908–1984), poeta, prozaik, publicysta.

W latach 1914–1918 przebywał wraz z rodziną w Rosji. Po powrocie do Polski uczęszczał do szkół w Łodzi, Poznaniu, Wieleniu i Kaliszu. W 1926 roku zdał egzamin wstępny do Szkoły Morskiej w Tczewie i odbył pierwszą podróż morską na żaglowcu szkolnym „Lwów”.

Debiutował wierszem w 1927 roku w dwutygodniku literacko-artystycznym „Tętno” – organie Towarzystwa Młodych Zwolen­ników Literatury i Sztuki wydawanym w Poznaniu. W dwa lata później ogłosił szkic Sztorm w literackim dodatku do „Ilustrowanego Kuriera Codziennego”.

W latach 1931–1934 uczył się w Wyższej Szkole Dziennikarstwa w Warszawie, po czym pracował w redakcji „Szkwału”, organu Akademickiego Związku Morskiego. Redagował w tym piśmie dział literacki „Literatura i Marynistyka”. W latach 1937–1938 pracował w Instytucie Morskim w Gdyni. We wrześniu 1939 roku walczył w Ochotniczym Korpusie Czechosłowackim gen. Lwa Prchali. W okupowanej Warszawie działał w Biurze Informacji i Propagandy ZWZ-AK. Podczas Powstania Warszawskiego przygotowywał dla radiostacji AK „Błys­kawica” sprawozdania i reportaże z frontu. Zasłynął wierszem pt. Żądamy amunicji (uważanym za najpopularniejszy wiersz powstania), który został nadany z powstańczej radiostacji „Błyskawica” w dniu 24 sierpnia 1944 roku. Andrzej Pomian nazwał go „poetą Powstania Warszawskiego”.

W stopniu podporucznika dostał się w 1944 roku do Oflagu X-B (Sandbostel). Po wyzwoleniu przebywał w Wielkiej Brytanii. W 1952 roku wyemigrował do Australii. Zmarł w Bermagui. Publikował m.in. w „Kulturze”, „Wiadomościach”, „Wiadomościach Poskich”, „Tygodniku Polskim”, „Dzienniku Polskim i Dzienniku Żołnierza”, „Orle Białym”, „Skrzydłach”, „Nurcie”.

Wydał dwa tomy poezji: Rejs do Rygi (Poznań 1931) i Papiero­wym okrętem (1936). Zebrał, omówił i całkowicie opracował Morze w poezji polskiej. Antologja poezyj marynistycznych (Warszawa 1937). Był członkiem Związku Pisarzy Polskich na Obczyźnie.